Biologia cz. 2

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA BIOLOGICZNA I SPOŁECZNA

• Stanowisko człowieka w systematyce zoologicznej
• Podobieństwa i różnice w budowie człowieka i innych ssaków
• Rasy ludzkie jako wynik przystosowania do różnych środowisk

BUDOWA I FUNKCJONOWANIE ORGANIZMU CZŁOWIEKA

• Ogólna budowa organizmu człowieka
• Praca i rola układów
• Układ ruchu
  • Bierny i czynny aparat ruchu
  • Układ szkieletowy
    • Budowa kości
    • Szkielet osiowy i obwodowy
    • Połączenia kości
  • Czynny aparat ruchu - mięśnie
  • Wady w budowie szkieletu
  • Udzielanie pierwszej pomocy w urazach układu ruchu
• Krążenie
  • Ogólna budowa i rola układu krwionośnego
  • Skład i rola krwi
  • Mechanizmy obronne krwi
  • Budowa i rola naczyń krwionośnych
  • Budowa i praca serca
  • Krążenie krwi w organizmie człowieka
  • Budowa i rola układu limfatycznego
  • Porównanie budowy i funkcji układu krwionośnego i limfatycznego
  • Higiena układu krwionośnego
  • Choroby układu krwionośnego
  • Pierwsza pomoc przy skaleczeniach, krwotokach i omdleniach
• Odżywianie
  • Składniki pokarmowe i ich rola
  • Budowa i rola układu pokarmowego
    • Budowa i rola przewodu pokarmowego
    • Trawienie pokarmów
    • Wchłanianie pokarmów
    • Rola wątroby i trzustki w układzie pokarmowym
  • Związek układu pokarmowego z układem krwionośnym i nerwowym
  • Choroby układu pokarmowego
  • Substancje dodatkowe w żywności
  • Używki
• Oddychanie
  • Budowa i rola układu oddechowego
  • Mechanizm wymiany gazowej
  • Oddychanie wewnątrzkomórkowe jako proces energetyczny
  • Higiena układu oddechowego
  • Przegląd chorób zakaźnych układu oddechowego
  • Wpływ palenia papierosów na organizm
• Wydalanie
  • Sposoby wydalania końcowych produktów przemiany materii
  • Budowa i rola układu wydalniczego
  • Budowa i rola skóry
  • Zestawienie wiadomości o pracy układów
• Rozmnażanie i rozwój
  • Rozmnażanie organizmów jako przejaw życia
  • Budowa i fizjologia narządów rozrodczych żeńskich
  • Budowa i fizjologia narządów rozrodczych męskich
  • Budowa komórek rozrodczych
  • Rozwój zarodkowy i płodowy
  • Higiena ciąży
  • Ogólny przebieg rozwoju osobniczego człowieka
  • Choroby przenoszone drogą płciową
• Regulacja nerwowo-hormonalna
  • Budowa i działanie układu hormonalnego
  • Regulacja hormonalna
  • Ogólna budowa i rola układu nerwowego
    • Budowa i czynności centralnego układu nerwowego
    • Obwodowy układ nerwowy
    • Autonomiczny układ nerwowy
  • Zestawienie wiadomości o układach nerwowym i hormonalnym
  • Narządy zmysłów

OCHRONA ŚRODOWISKA A ZDROWIE CZŁOWIEKA

• Stan zdrowia i choroby
• Choroby cywilizacyjne i społeczne
  • Uzależnienie od narkotyków
• Wpływ zanieczyszczeń środowiska na zdrowie człowieka
• Rekreacja i wypoczynek
• Organizacje międzynarodowe zajmujące się zagadnieniami zdrowia

DZIEDZICZNOŚĆ

• Dziedziczność i zmienność genetyczna
• Chromosomy i geny jako nośniki informacji genetycznej
  • Budowa chromosomu
• Budowa DNA jako nośnika informacji genetycznej
• Budowa i rola RNA
• Sposoby kodowania informacji genetycznej
• Synteza białka
• Podziały komórek
• Dziedziczenie cech - prawa Mendla
• Dziedziczenie płci u człowieka
• Dziedziczenie grup krwi u człowieka
• Choroby genetyczne człowieka
• Praktyczne znaczenie genetyki

EKOLOGIA I OCHRONA ŚRODOWISKA

• Główne zadania ekologii
• Określanie gatunku
  • Klucz do oznaczania gatunków klonu występującego w Polsce
• Określanie populacji
• Cechy populacji biologicznej
  • Liczebność, zagęszczenie, rozmieszczenie
  • Rozrodczość, śmiertelność, struktura wiekowa
• Wzajemne stosunki między populacjami
  • Stosunki antagonistyczne
  • Stosunki nieantagonistyczne
• Zależności między organizmami w biocenozie
  • Łańcuchy i sieci pokarmowe
• Struktura i funkcjonowanie ekosystemu
  • Przepływ energii w ekosystemie
  • Obieg materii w ekosystemie
    • Krążenie węgla
    • Krążenie azotu
• Przegląd ekosystemów wodnych
  • Jezioro (staw)
  • Morza i oceany
• Sukcesja ekologiczna
  • Sukcesja pierwotna
  • Sukcesja wtórna
    • Zmiana jeziora w torfowiska
  • Znaczenie sukcesji ekologicznej w przyrodzie i gospodarce człowieka
• Wpływ człowieka na ekosystemy
  • Skażenie środowiska
  • Zanieczyszczenie i ochrona wód
  • Zanieczyszczenie i ochrona powietrza
  • Zanieczyszczenie i ochrona gleby
• Rolnictwo ekologiczne i zdrowa żywność
• Człowiek a zasoby przyrody
• Ochrona przyrody w Polsce
  • Formy ochrony przyrody

Słowniczek terminów z biologii