Quo vadis

I Petroniusz obudził się zaledwie koło południa i, jak zwykle, zmęczony bardzo. Poprzedniego dnia był na uczcie u Nerona, która przeciągnęła się do późna w noc. Od pewnego czasu zdrowie jego zaczęło się psuć. Sam mówił, że rankami budzi się jakby zdrętwiały i bez możności zebrania myśli. Ale poranna kąpiel i staranne wygniatanie ciała przez wprawionych do tego niewolników przyspieszało stopniowo obieg jego leniwej krwi, rozbudzało go, cuciło, wracało mu siły, tak, że z elaeothesium 1 wychodził jeszcze jakby wskrzeszony, z oczyma błyszczącymi dowcipem i wesołością, odmłodzon, pełen życia, wykwintny, tak niedościgniony, że sam Otho nie mógł się z nim porównać – i prawdziwy, jak go nazywano: arbiter elegantiarum 2 . W łaźniach publicznych bywał rzadko: chyba że zdarzył się jakiś budzący podziw retor, o którym mówiono w mieście, lub gdy w efebiach 3 odbywały się wyjątkowo zajmujące zapasy. Zresztą miał w swej insuli 4 własne kąpiele, które słynny wspólnik Sewerusa, Celer, rozszerzył mu, przebudował i urządził z tak nadzwyczajnym sma- kiem, iż sam Nero przyznawał im wyższość nad cezariańskimi, chociaż cezariańskie były obszerniejsze i urządzone z nierównie większym przepychem. Po owej więc uczcie, na której, znudziwszy się błaznowaniem Watyniusza, brał wraz z Neronem, Lukanem i Senecjonem udział w diatrybie: czy kobieta ma duszę – wstawszy późno, zażywał, jak zwykle, kąpieli. Dwaj ogromni balneatorzy 5 złożyli go właśnie na cyprysowej mensie 6 , pokrytej śnieżnym egipskim byssem 7 – i dłońmi maczanymi w wonnej oliwie poczęli nacierać jego kształtne ciało – on zaś z zamknię- tymi oczyma czekał, aż ciepło laconicum 8 i ciepło ich rąk przejdzie w niego i usunie zeń znużenie. 1 elaeothesium – pomieszczenie w bł a ź ni, gdzie nacierano cia ł o olejami. 2 arbiter elegantiarum b – mistrz, wzór wykwintu, dobrego smaku; wytrawny znawca elegancji. Otho – Marek Salwiusz Otho – doradca Nerona, dworzanin. Jego ż on ą by ł a Poppea Sabina, pó ź niejsza ż ona Nerona. 3 efebium b – szko ł a przygotowuj ą ca m ł odych ludzi do b udzia ł u w bż yciu spo ł ecznym, tak ż e szko- l ą ca w b sztuce wojennej. 4 insula b – w b staro ż ytnym Rzymie: zespó ł domów mieszcz ą cych si ę w b siatce czterech krzy ż u- j ą cych si ę ulic; równie ż kamienica czynszowa, kilkupi ę trowa, z b pokojami uszeregowanymi wzd ł u ż korytarza; ka ż de mieszkanie sk ł ada ł o si ę z b trzech izb, z b których dwie ostatnie, nie o ś wietlone, s ł u ż y ł y jako sypialnie. Parter domu zajmowa ł y sklepy; p ł aski dach wykorzysty- wano niekiedy jako taras. 5 balneator b – k ą pielowy; niewolnik, który opiekowa ł si ę panem w b k ą pieli. 6 cyprysowa mensa b – tu w b znaczeniu: cyprysowy (wykonany z b drzewa cyprysowego) stó ł . 7 byss b – cienka kosztowna tkanina lniana lub bawe ł niana, wyrabiana w b staro ż ytno ś ci, u ż y- wana na b szaty dla dygnitarzy. 8 laconicum b – ł a ź nia parowa; tu: ciep ł o pary wodnej.