Noc listopadowa

Pełne opracowanie Biografia Stanisław Mateusz Ignacy Wyspiański urodził się 15 I 1869 r. w Krakowie jako syn Franciszka (rzeźbiarza i fotografika) i Marii z Rogowskich. Całe życie poety przypadło na lata, kiedy Polska była pod zaborami, a twórczość artysty obejmuje okres nazywany w historii sztuki Młodą Polską. Śmierć matki w latach dziecięcych małego Stanisława i nieporadność wychowawcza ojca sprawiły, że chłopiec wychowywał się u bezdzietnego wujostwa – rodziny Stankiewiczów. W ich domu bywali uznani artyści, którzy mieli wpływ na kształtowanie talentu Wyspiańskiego. Jednym z bywalców był Jan Matejko. Autor Nocy listopadowej kształcił się w krakowskim gimnazjum św. Anny, gdzie nauczano w języku polskim, a dużą uwagę przywiązywano do naucza- nia polskiej historii i literatury. Lata nauki w gimnazjum miały odbicie w późniejszych zainteresowaniach artysty i tematyce jego twórczości. Po złożeniu egzaminów maturalnych w 1887 r. Wyspiański zapisał się na Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie uczęszczał na wykłady z literatury, historii i historii sztuki. Jednocześnie rozpoczął studia malarskie w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych zarządzanej przez Jana Matejkę. Jako zdolny student Wyspiański został zaangażowany przez Matejkę do odnowienia polichromii w krakowskim kościele Mariackim. W latach dziewięćdziesiątych autor Wesela wiele podróżował po Europie. Zwiedził Włochy, Francję, Szwajcarię, Niemcy i Pragę. Podczas podróży zgłę- biał sztukę malarską minionych wieków, jednak coraz bardziej w tym okresie pociągał artystę teatr, a później projektowanie witraży czy mebli. Wszechstronność zainteresowań artysty oraz jego wielki talent spowo- dowały, że Wyspiański odegrał dużą rolę w kształtowaniu ruchu moder­ nistycznego, czyli sztuki nowoczesnej. W 1900 r. artysta ożenił się z chłopką Teodorą Teofilą Pytko, która dała mu troje dzieci: Helenę, Mieczysława i Stanisława. Ślub z chłopką wpisywał się w młodopolskie fascynacje artystów kulturą wsi, tzw. chłopomanią. Zain- teresowanie motywami ludowymi doskonale obrazuje Wesele . Inspiracją do powstania tego dramatu był udział Wyspiańskiego w weselu przyjaciela z lat