Opracowania lektur i wierszy - szkoła podstawowa - klasy 4-6

47 WIERSZE Jan Brzechwa Biografia Właściwie Jan Wiktor Lesman. Żył w latach 1900–1966. Urodził się w Żmerynce na Ukrainie. Ukończył Wydział Prawa na Uniwersytecie War- szawskim. Swoje pierwsze wiersze publikował w pismach humorystycznych (1920 r.). Ukazały się pod przybranym imieniem (pseudonimem) „Szer­ ‑Szeń”. Z zawodu był adwokatem, ale zajmował się przede wszystkim twór- czością literacką. Najbardziej znane są jego wiersze dla dzieci. Pisał jednak i dla dorosłych – wydał powieść Gdy owoc dojrzewa , w której przedstawił koleje swego życia. Jest autorem wielu zabawnych wierszy dla dzieci, np. Kaczka dziwaczka , Samochwała , Na straganie , Skarżypyta . Napisał także serię powieści, których głównym bohaterem jest nie- zwykły profesor – pan Ambroży Kleks: Akademia Pana Kleksa , Podróże Pana Kleksa , Tryumf Pana Kleksa . CHRZĄSZCZ W tym żartobliwym wierszu wystąpiły nazwy dwóch istniejących miejscowości: Szcze- brzeszyn i Pszczyna. Otóż w Szczebrzeszynie spotkały się: brzęczący w trzcinie chrząszcz i ciężko pracujący, ale leniwy wół. Ten ostatni zapytał chrząszcza, po co brzęczy, i otrzymał odpowiedź, że to jest praca, na dodatek bardzo opłacalna, gdyż dzięki temu wszystkie łąki, pola i lasy należą do brzęczącego. Wołu spodobała się taka praca, więc postanowił też prowadzić takie życie: Wrócił do dom i wesoło Zaczął brzęczeć pod stodołą Po wolemu, tęgim basem . W tym momencie nadszedł gospodarz, Maciek. Nie spodobało mu się takie zachowanie i, mimo tłumaczeń, wysłał wołu w pole. Po całym dniu ciężkiej pracy wół pobiegł poszukać chrząszcza, by się na nim zemścić. Jednak nie udało mu się go znaleźć, bo chrząszcz właśnie brzęczał w Pszczynie . W utworze autor posłużył się uosobieniem wołu i chrząszcza – dał im umiejętność mówienia i odczuwania jak ludzie. Ponadto użył wyrazów dźwiękonaśladowczych, np. brzmi, brzęczy. Pojawiło się nagro- madzenie spółgłosek tzw. szumiących, np.: W Szczebrzeszynie chrząszcz brzmi w trzcinie (…) chrząszcz właśnie brzęczał w Pszczynie służących wzmocnieniu wrażeń słuchowych – ich brzmienie przypomina brzęczenie chrząszcza.