Opracowania lektur - motywy - szkoła podstawowa, klasy 7-8

7 NOTATKI Wstęp WSTĘP Przygotowując się do egzaminu ósmoklasisty (i napisania wypracowania, które się na nim pojawi) musisz powtórzyć obowiązkowe lektury. Oprócz znajomości tre‑ ści, bohaterów i epoki literackiej, z której pochodzi dany tekst, potrzebna Ci będzie znajomość motywów. Choć może brzmieć to skomplikowanie, praca na motywach pozwoli Ci na utworzenie siatki skojarzeń – dzięki temu, mając podany jakiś motyw, z łatwością będziesz przywoływać inne teksty, w których również występuje. Przyda Ci się to również w perspektywie liceum– niestety, pisanie rozprawek nie kończy się w podstawówce. Czy to oznacza, że teraz każdą jedną lekturę musisz rozpracować pod kątem pojawiających się w niej motywów, by ułatwić sobie szkolne życie? Na szczęście nie musisz – zrobiliśmy to za Ciebie. Ale najpierw przypomnijmy sobie trochę teorii. Czym jest motyw? Motyw – najmniejsza dająca się wyodrębnić cząstka konstrukcyjna świata przedstawionego w utworze. Może to być zdarzenie, przedmiot, sytuacja lub postać. Wyróżnia się motywy statyczne (w opisach, w tle wydarzeń) oraz motywy dynamiczne (rozwijające zdarzenia w czasie, zmieniające, przekształcające je). Każdy motywma charakter mniej lub bardziej konwencjonalny , odwołuje się do innych dzieł znaczących w tradycji literackiej (motyw lotu, motyw ruin, motyw domu, motyw milczenia itp.). Dzięki tej powtarzalności można grupować utwory literackie według kryterium powtarzających się w nich motywów – np. utwory z motywem dziecka, utwory z motywem wody itp. W niektórych gatunkach literackich lub okresach literackich ważną rolę odgrywa‑ ją tzw. motywy wędrowne (obiegowe) , np. motyw sielskiej wsi, motyw złej siostry, motyw nieszczęśliwej miłości itp. Bardzo często są to motywy dawne, wywodzące się nawet ze starożytności lub o trudnym do określenia źródle, związane z kulturą ludową. Ich cechą charakterystyczną jest powracanie w różnych epokach i duża nośność znaczeniowa związana z szerokimi możliwościami reinterpretacji.