Repetytorium - liceum/technikum - biologia

Mechanizmy ewolucji 445 Dryf genetyczny A) B) Ilustracja działania dryfu genetycznego. Prostokąt po lewej stronie symbolizuje poletko, na którym rośnie fasola wydająca nasiona białe lub czerwone (na rysunku kolor niebieski). Przy użyciu patyka i sznurka zakreślamy w dowolnym miejscu krąg na poletku. Jeśli będzie on odpowiednio duży (rysunek A), znajdą się w nim rośliny o nasionach białych i kolorowych w proporcji zbliżonej do tej, jaka cechuje całą populację. Jeżeli jednak skrócimy sznurek (B), to próbka fasoli może nie być reprezentatywna dla populacji, np. może pochodzić z „łaty” lub spomiędzy „łat”. Podobnie skład genetyczny populacji, którą dotknęła katastrofa (np. trzęsienie ziemi) będzie bardziej podobny do stanu sprzed katastrofy w populacjach bardzo dużych, natomiast w małych mogą pozostać przy życiu osobniki niereprezentatywne. Dryf genetyczny jest drugim, obok doboru naturalnego, źródłem dziedzicznych zmian frekwencji alleli. Istotne znaczenie ma tu efektywna wielkość populacji , w której żyją osob - niki, które biorą udział w rozrodzie. Jeżeli w jakimś miejscu nastąpi katastrofa – wybuch wulkanu, tsunami, trzęsienie ziemi, powódź itp., wówczas giną osobniki przypadkowo zaskoczone przez żywioł. Geny tych osob - ników zostają wyeliminowane z populacji, a geny ocalałych osobników pozostają, choć nie muszą wcale mieć większej wartości przystosowawczej (mogą mieć gorszą). Dryf genetyczny jest ważną siłą ewolucyjną wtedy, gdy utrata części osobników w wyniku wypadku losowego może znacząco zmienić skład genetyczny populacji bez względu na war - tość przystosowawczą genotypów, a więc w populacjach małych . Pewniak na teście Wariantem dryfu genetycznego jest efekt założyciela. Gdy na odosobnioną wyspę do - ciera grupa (lub tylko para) osobników, zapoczątkowuje rozwój nowej populacji gatunku na nowym miejscu. Skład genetyczny nowej populacji nie jest reprezentatywny dla popula - cji macierzystej. Przykład: W populacji pewnego ptaka spotykamy upierzenie od jasnokremowego przez brązowe do prawie czarnego. Dziób jest wydłużony, a stopień jego wygięcia ku dołowi to cecha osob - niczo zmienna. Silna wichura zaniosła parę ptaków na odległą wyspę. Odbyły one lęg i za - łożyły lokalną populację, która leż i macierzystej, by mógł istnieć Pewniak na teście