Repetytorium maturzysty - chemia - 2022

139 BUDOWA CZĄSTECZKI – UJĘCIE KLASYCZNE WZORY CHEMICZNE rodzaj wzoru komentarz przykład wzór sumaryczny brak zaznaczonych wiązań chemicznych Cl 2 wzór półstruktu­ ralny (grupowy) zaznaczono tylko wiązania pomiędzy atomami węgla CH 3 — CH 2 — CHO wzór strukturalny związku organicznego wzór przedstawiający wszystkie wiązania w cząsteczce H | H — C — H | H wzór doświadczalny wzór empiryczny (wzór najprostszy) podaje wyłącznie zależność stechiometryczną pomię­ dzy atomami – związek może nie istnieć dla etanu: C 2 H 6 wzór elementarny: CH 3 wzór rzeczywisty Wzór rzeczywiście istniejącej cząsteczki. Powstaje przez porównanie wzoru empirycznego z masą molową (lub cząsteczkową). — wzór klasyczny strukturalny Zaznacza się schematycznie wartościowość atomów w związkach chemicznych. Ostatnio istnieje tendencja do rezygnowania z tego zapisu, który błędnie ukazuje połączenia pomiędzy atomami, ale umożliwia wprowa­ dzenie w prosty sposób w tajniki oddziaływań elektro­ nowych. O = O Cl — Cl H — O — H wzór elektronowy we wzorze zaznaczone są wszystkie elektrony walencyj­ ne atomów — — | Cl — Cl | — — wzór klinowy (perspektywiczny) wiązania leżące w płaszczyźnie rysunku oznaczamy skierowane pod płaszczyznę rysunku oznaczamy skierowane nad płaszczyznę rysunku oznaczamy wzór Fischera Zasady rysowania: – łańcuch węglowy rozciągamy w pionową linię pro­ stą, skierowaną za płaszczyznę rzutowania – grupy zaznaczone na rysunku po stronie prawej i lewej znajdują się nad płaszczyzną rzutowania. Grupy zaznaczone na rysunku u góry i na dole znaj­ dują się za płaszczyzną rzutowania, ważniejsza grupa węglowa znajduje się u góry. Wzorem posługujemy się tylko w płaszczyźnie rzuto­ wania. Aldehyd D(+) glicerynowy Podobnie może być z cząsteczkami związków organicznych. Niektóre z nich będą identyczne ze swoim odbiciem lustrzanym, jak np. 1-chloropropan, dla innych odbicie lustrzane będzie różne od nich samych, jak np. 2-chloro­ butan: