Repetytorium maturzysty - chemia - 2022

CHEMIA ORGANICZNA 264 REAKCJE W CHEMII ORGANICZNEJ Reakcje substytucji (podstawienia) — oznaczone symbolem S RH + A 2 = RA + HA Reakcje addycji (przyłączenia) — oznaczone symbolem A XY – fluorowce, fluorowcowodory, woda, wodór Reguła Markownikowa W przypadku addycji cząsteczek typu HA do nierównocennych atomów węgla (czyli o różnej rzędowości – połączonych z inną ilością atomów węgla), atom wodoru H przyłączany jest do atomu węgla bogatszego w atomy wodoru; atom lub grupa atomów A przyłączana jest do atomu połączo- nego na początku z mniejszą ilością atomów wodoru. CH 3 — CH CCl — CH 3 + HCl → CH 3 — CH 2 — CCl 2 — CH 3 produkt główny (w przewadze) CH 3 — CH CCl — CH 3 + HOH → CH 3 — CH 2 — CClOH — CH 3 produkt główny UWAŻAJ! Polecenie zadania może żądać napisania produktu głównego lub ubocznego, czyli powstałego niezgodnie z omawianą regułą. CH 3 — CH CH — CH 3 + HCl → CH 3 — CH 2 — CHCl — CH 3 tylko jeden produkt, reguła nie ma zastosowania CH 3 — CH 2 — CH CH — CH 3 + HOH → CH 3 — CH 2 — CH 2 — CHOH — CH 3 CH 3 — CH 2 — CH CH — CH 3 + HOH → CH 3 — CH 2 — CHOH — CH 2 — CH 3 dwa produkty (w identycznych ilościach), reguła nie ma zastosowania Reakcje eliminacji — oznaczone symbolem E lub produkt reakcji XY z użytym odczynnikiem Reakcje kondensacji Łączenie się drobin o małych masach w drobiny o masach dużych. Proce- sowi towarzyszy wydzielanie produktów ubocznych (typu: woda, tlenek węgla(IV), amoniak). Reakcje polimeryzacji Łączenie się drobin o małych masach w drobiny o masach dużych. Pro­ cesowi nie towarzyszy wydzielanie produktów ubocznych. nCH 2 = CH 2 → [CH 2 — CH 2 ] n monomer, ciśnienie, temperatura, polimer [– CH 2 – CH 3 –] mer – jednostka strukturalna powtarzająca się w polimerze. Reakcje przegrupowania – zwane reakcjami izomeryzacji A → B