Repetytorium - liceum/technikum - geografia - 2026

planety – olbrzymy » » bardzo duże rozmiary » » gazowe kule » » z wieloma satelitami » » duża prędkość obrotu wokół własnej osi Jowisz » » największa planeta (jego masa = 2,5 mas wszystkich pozosta- łych planet łącznie) » » najszybciej porusza się wokół własnej osi – duże spłaszczenie przy biegunie » » Wielka Czerwona Plama (ogromny wir) » » 63 księżyce Saturn » » planeta druga pod względem masy i wielkości » » system pierścieni » » bardzo spłaszczony przy biegunach (szybki ruch wirowy) » » bardzo rozrzedzona atmosfera » » 61 księżyców (wg innych źródeł 58) Uran » » turkusowa barwa (domieszka metanu w atmosferze) » » nachylenie osi planety do płaszczyzny orbity 90° (planeta „toczy się” wokół Słońca) » » 27 księżyców Neptun » » najszybsze wiatry (do 2000 km/h) » » 13 księżyców Planety Układu Słonecznego w kolejności od Słońca (górny wiersz: Merkury, Wenus, Ziemia, Mars, dolny wiersz: Jowisz, Saturn, Uran, Neptun) Księżyce to ciała niebieskie obiegające planety. Mają różną wielkość (max. Ganimedes – księżyc Jowisza, ma 5268 km średnicy, ziemski satelita ma 3476 km). Naturalny satelita Ziemi nosi nazwę Księżyc: • jego masa stanowi 0,0123 masy naszej planety • średnia odległość od Ziemi – 384 tys. km • okres obiegu wokół Ziemi 27,3 dni • między dwiema kolejnymi takimi samymi fazami (np. od nowiu do nowiu) upływa okres 29,5 dnia (tzw. miesiąc synodyczny) • fazy Księżyca: nów (nie widać go na niebie), pełnia (oświetlona jest cała tarcza), pozosta- ły czas – widać pewną (mniejszą lub większą) część tarczy Księżyca • okres obiegu wokół Ziemi = obrót Księżyca wokół własnej osi (stąd widzimy ciągle jedną, tą samą stronę satelity) • na powierzchni liczne kratery pouderzeniowe • ciemniejsze plamy (tzw. „morza”) to rozległe równiny o mniejszej zdolności odbijania promieni słonecznych niż t Budowa Wszechświata i Układu Słonecznego 33