Repetytorium - liceum/technikum - język polski

Co to jest kontekst? Zgodnie z wymaganiami maturalnymi należy umieć wyszukiwać konteksty dla danego utworu i swobodnie nimi operować . Będą one potrzebne zarówno na maturze pisemnej, jak i ustnej . Dużo łatwiej to zrozumieć i zrobić, wiedząc, czym dokładnie jest kontekst. Kontekst – to odwołanie się do innego utworu poruszającego ten sam temat lub motyw. Odwołanie może przedstawiać go tak samo lub zupełnie inaczej. Najłatwiej to wyjaśnić na przykładzie. W  Pieśni o Rolandzie pojawia się motyw rycerza. Kontekstami, w jakich przedstawiony jest motyw rycerza, mogą być: • Potop H. Sienkiewicza – rycerzem jest Kmicic, obserwujemy jego przemianę z warchoła i awanturnika w patriotę i bohatera, czyli człowieka w pełni reprezentującego wzorzec rycerza (przemiana wewnętrzna) – kontekst literacki • Konrad Wallenrod A. Mickiewicza – rycerzem jest Wallenrod, który początkowo jest hono- rowym rycerzem, ale łamie kodeks rycerski, decydując się na walkę z Zakonem Krzyżackim podstępem i zdradą (też przemiana wewnętrzna, ale w odwrotną stronę niż u Sienkiewi- cza) – kontekst literacki • Legenda o Królu Arturze i rycerzach Okrągłego Stołu – Król Artur jest wzorem rycerza (brak przemiany wewnętrznej, postać jednoznacznie pozytywna) – kontekst literacki / kulturowy • Zawisza Czarny – realnie istniejący średniowieczny rycerz, który był tak godny zaufania i słowny, że historia uwieczniła go w przysłowiu „polegać na kimś jak na Zawiszy” – kon- tekst biograficzny / historyczny Pomnik hiszpańskiego bohatera narodowego, rycerza El Cida (1043–1099) – kontekst kulturowy / historyczny Kształcenie literackie i kulturowe 38