Repetytorium - szkoła podstawowa. Fizyka

W bardzo prosty sposób można zmniejszyć napięcie powierzchniowe wody. Wystarczy na przykład do niej dodać mydło w płynie. Zależność siły przylegania i siły spójności można zaobserwować na powierzchni cie- czy, na której powstał menisk. Menisk wklęsły powstaje, gdy siły przylegania są większe niż siły spójności, a menisk wypukły – gdy siły przylegania są mniejsze niż siły spójności.  Napięcie powierzchniowe – ciecz jeszcze nie wylewa się z przepełnionego naczynia  Napięcie powierzchniowe – krople wody dążą do kulistego kształtu Kolejnym przykładem zależności tych sił jest kulisty kształt kropli rtęci na szklanej pły- tce – świadczy o tym, że siły spójności cząsteczek rtęci są większe od sił przylegania cząste- czek rtęci do szkła. Natomiast inne oddziaływanie zajdzie w przypadku dwóch szklanych szybek zwilżonych wodą. Będą się one ze sobą przyciągać, co oznacza, że cząsteczki szkła oddziałują z cząsteczkami wody. Cząsteczki sąwciągłym, chaotycznymruchu, comożemy łatwo zaobserwowaćwcodzien- nych sytuacjach. Na przykład jeśli do wody dolejemy soku porzeczkowego, to po pewnym czasie kolor płynu stanie się jednolity. Jest to dowód na zachodzenie zjawiska dyfuzji, czyli samorzutnego przemieszczania się drobin jednej substancji do drugiej przy bezpośrednim zetknięciu tych substancji. Zjawisku dyfuzji podlegają zarówno ciała stałe (bardzo wolno), ciecze (nieco szybciej) i gazy (najszybciej). Dzięki zjawisku dyfuzji wyczuwamy np. zapach potraw, perfum itp. Szybkość dyfuzji rośnie ze wzrostem temperatury, gdyż w wyższej tem- peraturze cząsteczki poruszają się szybciej. Ponadto dyfuzja zachodzi szybciej w gazach rozrzedzonych, a wolniej w gazach sprężonych. Gazy mogą dyfundować do cieczy, np. tlen z powietrza dyfunduje do wody, co ma znaczenie dla oddychania ryb w stawach i jeziorach. Innym dowodem na cząsteczkową budowę materii jest zjawisko kontrakcji, czyli zmiana objętości roztworu lub mieszaniny pod wpływem wzajemnych oddziaływań czą- steczek jej składników. Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście  Dyfuzja - rozchodzenie się pomarańczowego barwnika w wodzie 108 WŁaŚCiWoŚCi i BUdoWa Materii