Repetytorium - szkoła podstawowa. Język polski, kl. 4-6

Mity greckie Mity to dawne opowieści o bogach i bohaterach, za pomocą któ‑ rych ludzie starożytni próbowali wyjaśniać niezrozumiałe dla nich zja‑ wiska i sytuacje, takie jak pory roku, upływ czasu, powstanie Ziemi i życia na niej, pochodzenie i natura człowieka. Znamy też mity opo‑ wiadające o założeniu ważnych miast, powstaniu świątyń czy istot‑ nych miejsc, o znanych rodach królewskich itp. Najbardziej znane są dziś mity pochodzące ze starożytnej Grecji, ale istnieją także inne mity – np. indiańskie, chińskie, skandynawskie. Wiadomości o mitach Dla współczesnego czytelnika mit może wydawać się fantastyczną opowieścią, podob‑ ną do baśni, ale trzeba pamiętać, że mity wywodzą się z wierzeń religijnych swoich twór- ców. Początkowo ludzie przekazywali je sobie ustnie, dopiero potem zostały zapisane, dlatego większość mitów ma różne wersje. W mitach często pojawiają się okrutne, pełne przemocy sceny, niebezpieczne potwo‑ ry i brutalne wydarzenia. Grecy wskazywali w ten sposób na pewne cechy otaczającej ich rzeczywistości: potwory symbolizowały zagrożenia ze strony natury i przyrody, okrucieństwo bogów wobec ludzi, opisywano brak wpływu człowieka na swój los, zmienność ludzkiego życia, zaś liczne zbrodnie popełniane przez bohaterów mitów mówiły słuchaczom, że ludzie bywają nie tylko dobrzy, uczciwi i szlachetni, ale też występni i źli. Bogowie w mitologii greckiej niewiele różnią się od ludzi. Są nieśmiertelni, bardzo sil‑ ni, potężni, ale podobnie jak ludzie mają wady i zalety, słabości, przytrafiają im się nie- szczęścia, podlegają wyrokom losu. Nie są wszechwiedzący, można ich oszukać czy okła‑ mać, choć tylko na pewien czas. Bywają okrutni, niesprawiedliwi, czasem traktują ludzi jak zabawki, ale są i tacy, którzy opiekują się ludźmi i troszczą o nich. Dwunastu najważniej‑ szych zamieszkuje na Olimpie – bardzo wysokiej górze, Hades zaś mieszka w królestwie zmarłych, Hadesie, położonym głęboko pod ziemią. Prowadzą podobny do ludzi tryb ży‑ cia – zawierają małżeństwa, mają dzieci, romansują, przyjaźnią się ze sobą albo się nie lu‑ bią. Tak samo jak ludzie jedzą i piją. Najważniejsi greccy bogowie Zeus władca bogów, zwany gromowładnym z powodu używania pioruna jako broni Hades władca podziemi, bóg śmierci Posejdon władca mórz, opiekun rybaków i żeglarzy Hermes posłaniec bogów, bóg podróżników, kupców i złodziei, zwany wiatronogim 158 Lektury obowią zkowe