Ściąga - szkoła podstawowa - klasy 4-6

7   MITY greckie WIADOMOŚCI O MITACH Zapamiętaj! Mity to dawne opowieści o bogach i bohaterach, za pomocą których ludzie starożytni pró - bowali wyjaśniać niezrozumiałe dla nich zjawiska i sytuacje, takie jak pory roku, upływ czasu, powstanie Ziemi i życia na niej, pochodzenie i naturę człowieka. Znamy też mity opo - wiadające o założeniu ważnych miast, powstaniu świątyń czy istotnych miejsc, o znanych rodach królewskich itp. Najbardziej znane są mity pochodzące ze starożytnej Grecji, ale istnieją także inne mity – np. indiańskie, chińskie, skandynawskie. Dla współczesnego czytelnika mit może wydawać się fantastyczną opowieścią, podobną do baśni, ale trzeba pamiętać, że mity wywodzą się z wierzeń religijnych swoich twórców. Począt - kowo ludzie przekazywali je sobie ustnie, dopiero potem zostały zapisane, dlatego większość mitów ma różne wersje. W mitach często pojawiają się okrutne, pełne przemocy sceny, niebezpieczne potwory i brutal - ne wydarzenia. Grecy wskazywali w ten sposób na pewne cechy otaczającej ich rzeczywistości  – potwory symbolizowały zagrożenia ze strony natury i przyrody, okrucieństwo bogów wobec ludzi – brak wpływu człowieka na swój los, zmienność ludzkiego życia, zaś liczne zbrodnie popełniane przez bohaterów mitów mówiły słuchaczom, że ludzie bywają nie tylko dobrzy, uczciwi i szlachetni, ale też występni i źli. Bogowie w mitologii greckiej niewiele różnią się od ludzi. Są nieśmiertelni, bardzo silni, potęż - ni, ale podobnie jak ludzie mają wady i zalety, słabości, przytrafiają im się nieszczęścia, podlegają wyrokom losu. Nie są wszechwiedzący, można ich oszukać czy okłamać, choć tylko na pewien czas. Bywają okrutni, niesprawiedliwi, czasem traktują ludzi jak zabawki, ale są i tacy, którzy opie - kują się ludźmi i troszczą o nich. W większości zamieszkują na Olimpie – bardzo wysokiej górze, jednak Hades mieszka w królestwie zmarłych – Hadesie, położonym głęboko pod ziemią. Prowadzą podobny do ludzi tryb życia – zawierają małżeństwa, mają dzieci, romansują, przyjaźnią się ze sobą albo się nie lubią. Tak samo jak ludzie jedzą i piją. Najważniejsi greccy bogowie Zeus władca bogów, zwany gromowładnym z powodu używania pioruna jako broni Hades władca podziemi, bóg śmierci Posejdon władca mórz, opiekun rybaków i żeglarzy Hermes posłaniec bogów, bóg podróżników, kupców i złodziei, zwany wiatronogim Ares bóg wojny i odwagi, często przedstawiany w zbroi Hefajstos bóg ognia i kowali Apollo bóg sztuki, poezji i muzyki, często przedstawiany z lirą Tanatos bóg śmierci, zwany czarnoskrzydłym Helios bóg słońca Dionizos bóg wina i zabawy Hera żona Zeusa, bogini małżeństw, opiekunka kobiet