Vademecum matura - fizyka

ma t e r i a ł z k l a s y I 31 WŁAŚCIWOŚCI PROMIENIOWANIA JĄDROWEGO α , β , γ Promieniowanie alfa • Strumień cząstek o ładunku dodatnim (jąder helu). Są one bardzo mało przenikliwe, kartka papieru lub dłoń wystarcza, aby je zatrzymać. W powietrzu biegną na odległość zaledwie kilku centymetrów. • Wzbudza silną fluorescencję w różnych materiałach. • Posiada własność bardzo silnego jonizowania gazu, przez który przebiegają. • Zasięg cząstek alfa, czyli odległość, jaką cząstki alfa przebywają w powietrzu, zależy od prędkości, z jakimi są one wyrzucane z atomów ciała promieniotwórczego. Prędkości te dochodzą do 20 000 km s . • Oddziałuje z polem elektrycznym i magnetycznym . • Cząstki α mają dużą masę w porównaniu do innych cząstek promieniowania . • Cząstki naładowane elektrycznie ładunkiem dodatnim o wartości podwójnego ładunku elektronu. Promieniowanie beta • Strumień elektronów, odchylający się silniej w polu magnetycznym i elektrycznym niż cząstka alfa . • W powietrzu przebywa drogę do kilku metrów. • Może przenikać przez blachy aluminiowe grubości kilku milimetrów. Nie ma określonego zasięgu, tak jak promienie alfa, co świadczy o tym, że wyrzucane jest z najrozmaitszymi prędkościami. Z kierunku odchylenia promieni beta w polu magnetycznym, jak również w polu elektrycznym, można wnioskować, że promienie beta niosą ładunek ujemny. Promieniowanie gamma • Nie odchyla się ani w polu magnetycznym, ani elektrycznym, ponieważ nie ma ładunku elektrycznego. • Jest nadzwyczaj przenikliwe. Przenika nawet przez grube na kilkanaście centymetrów płyty żelazne lub ołowiane. Zachowuje się jak bardzo twarde promienie Rentgena. • Stanowi ononajkrótsze fale elektromagnetyczne znanewprzyrodzie. Wykorzystuje się do prześwietleń grubych elementów metalowych w celu wykrycia uszkodzeń lub wad materiału. „ „ ROZPAD IZOTOPU PROMIENIOTWÓRCZEGO – CZAS POŁOWICZNEGO ROZPADU W 1900 r. Ernest Rutherford odkrył, że każdemu z promieniotwórczych izotopów można przypisać charakterystyczny czas, po upływie którego liczba jąder izotopu w próbce zmniejsza się o połowę. Czas ten nazywamy czasem połowicznego rozpadu i oznaczamy symbolem T ½ . Wynosi on dla 237 92 U – 4,5 × 10 9 lat 222 88 U – 1590 lat 210 84 Po – 138 dni BYŁO NA MATURZE 2020