Repetytorium - liceum/technikum - fizyka - 2026

Mechanika Opis ruchu w różnych układach odniesienia O  ruchu mówimy, gdy ciało zmienia położenie w czasie względem określonego układu od ­ niesienia. Przykładowo układ odniesienia można związać z Ziemią. W tym układzie Ziemia znajdu- je się w spoczynku, a wszystkie obiekty poruszające się względem niej - w ruchu. W ruchu będzie więc lecący samolot (i fotele zamontowane w tym samolocie), lecąca mucha. W spo- czynku względem Ziemi będzie dom albo góra, która się na tej Ziemi znajduje. Jednak układ odniesienia możemy związać z czymś innym - np. właśnie z lecącym samo- lotem. W układzie odniesienia związanym z samolotem w ruchu jest Ziemia, dom, góra; ale teraz sam samolot oraz jego fotele, kokpit, kadłub i pasażerowie pozostają w spoczynku. Inny przykład: wyobraź sobie, że jedziesz na rowerze z określoną prędkością, z tą samą prędkością jedzie inny rowerzysta, czy jesteście względem siebie w ruchu? Nie. Zgodnie z określeniem ruchu, ale względem Ziemi czy domu, obydwaj rowerzyści są w ruchu. Dlatego mówimy, że ruch jest względny , oznacza to, że można wskazać układ odniesienia, względem którego ciało będzie w ruchu, ale można również wskazać taki układ odniesienia, względem którego to samo ciało będzie w spoczynku. Inercjalny układ odniesienia - układ odniesienia spoczywający lub poruszający się ze stałą prędkością względem innego układu inercjalnego. Za układ inercjalny często przyjmuje się Zie- mię, choć w rzeczywistości nim nie jest. Nieinercjalny układ odniesienia - układ odniesienia poruszający się z przyspieszeniem/ opóźnieniem względem innego układu inercjalnego (hamujący samochód, przyspieszający ro- werzysta).