Repetytorium maturzysty - wiedza o społeczeństwie

PAŃSTWO I JEGO FUNKCJONOWANIE 168 Kohabitacja – stan, w którym dwie osoby o odmiennych przekonaniach na drodze kontraktowej osiągają konsensus, niezbędny do skutecznego współdziałania w egzekutywie. F ORMY P R Z YWÓD Z TWA G Ł OWY PA Ń S TWA Przywództwo to inaczej dowodzenie, kierowanie. Ma je osoba, która potrafi motywować ludzi w celu realizacji wyznaczonych przez siebie celów. Ma ono charakter nieprzymusowy. Przywódca może używać pochwał, perswazji, składać obietnice czy propagować swój pro‑ gram. W sprawowaniu władzy mamy do czynienia z przymusem . W latach 80. XX w. Lech Wałęsa był przywódcą, nie posiadając formalnej władzy, Wojciech Jaruzelski natomiast spra‑ wował władzę, ale nie był przywódcą. Przywództwo głowy państwa jest legitymizowane przez suwerena. W Polsce prezydent posiada wszelkie podstawy, aby być przywódcą: • wybory powszechne – silna legitymizacja • autorytet • styl prowadzenia prezydentury (umiejętność zjednania sobie społeczeństwa). Legitymizacja władzy – kryterium określające siłę poparcia społeczeństwa dla działań wybranej oso‑ by piastującej państwowy urząd. trzy rodzaje przywództwa głowy państwa w ramach władzy wykonawczej (Francja, Rosja) prezydent jako autentyczny lider narodu (Argentyna, Juan Perón) prezydent jako przywódca obozu politycznego OD P OW I E D Z I A L NO Ś Ć G Ł OWY PA Ń S TWA odpowiedzialność wyborcza Pojawia się przede wszystkim tam, gdzie możliwa jest reelekcja. Prezy‑ denta rozlicza naród, a pośrednio – parlament (tam, gdzie jest przez nie‑ go wybierany). odpowiedzialność na wniosek prezydenta Prezydent stawia kwestię swego odejścia pod referendum (we Francji Charles de Gaulle). odpowiedzialność społeczna Odpowiedzialność przed opinią publiczną. Ustąpienie ze stanowiska na skutek społecznej krytyki i sondaży. odpowiedzialność prawno‑konstytucyjna Odpowiedzialność za zdradę stanu i popełnienie przestępstwa pospo‑ litego. W Polsce Zgromadzenie Narodowe może postawić prezydenta w stan oskarżenia przed Trybunałem Stanu poprzez złożenie wniosku 140 jego członków.