Ściąga - szkoła podstawowa - klasy 4-6

18 Ściąga – szkoła podstawowa kl. 4–6 LEGENDY WIADOMOŚCI O LEGENDACH Zapamiętaj! Legendy to opowieści związane z historycznymi postaciami, zdarzeniami i miejscami, charakterystyczne dla danego kraju, miasta czy regionu. Występują w nich elementy fanta - styczne, cudowne wydarzenia i postaci, często wśród bohaterów występują święci albo Bóg czy Jezus. Najczęściej wyjaśniają powstanie kraju, rzeki, jeziora, jakiegoś miejsca, opowia - dają o założeniu miast, budowie ważnych budynków, dokonaniach i pochodzeniu królów, rycerzy itp. Elementy fantastyczne w legendach sprawiają, że wydają się one podobne do baśni, ale trzeba pamiętać, że legendy nawiązują do historii kraju, z którego się wywodzą, i opowiadają o real - nie istniejących miejscach oraz postaciach w większości potwierdzonych historycznie. Początkowo ludzie przekazywali je sobie ustnie, dopiero później zostały zapisane, dlatego wiele z nich ma różne wersje (np. legenda o syrence i założeniu Warszawy). S mok wawelski Przed wiekami na wawelskim wzgórzu stał zamek. Mieszkał w nim Krak – władca mądry i spra - wiedliwy. Mieszkańcy podwawelskiego grodu żyli spokojnie i szczęśliwie. Niestety, pewnego dnia w jednej z jaskiń wapiennego wzgórza zamieszkał straszliwy, żarłoczny smok. Porywał bydło pasące się na okolicznych pastwiskach, a nawet i ludzi. Okoliczni wieśniacy żyli w ciągłym strachu. Udali się na zamek, by prosić swego pana o ratunek. Zrozpaczony Krak wezwał walecznych rycerzy z róż - nych stron świata, aby zabili potwora. Zwycięzcy obiecał w nagrodę połowę królestwa i rękę swej córki – pięknej królewny. ¯adnemu z rycerzy nie udało się jednak pokonać bestii. Pewnego dnia zgłosił się na zamek młody szewczyk Skuba. Zażądał kilku skór z owcy, dratwy i dużej ilości siarki. Uszył wielki wór, przypominający barana, i napełnił go żrącą siarką. Wczesnym rankiem podkradł się pod siedzibę smoka i podrzucił mu „barana”. Potwór połknął przynętę. Wkrót - ce dręczony palącym jego żołądek ogniem, rzucił się do Wisły, aby wodą ugasić pragnienie. Pił tak długo, aż wreszcie pękł. Wielka radość zapanowała w grodzie Kraka. Mądry szewczyk ożenił się z królewną, żyli długo i szczęśliwie. Pamiątką tego wydarzenia jest jaskinia zwana Smoczą Jamą, chętnie odwiedzana przez tury - stów, oraz rzeźba krakowskiego artysty Bronisława Chromego (u stóp Wawelu, na brzegu Wisły), która przedstawia groźnego potwora. S topka królowej J adwigi Królowa Jadwiga była pierwszą żoną Władysława Jagiełły. Pozostała w pamięci ludzi jako osoba, która przyczyniła się do rozbudowania Akademii Krakowskiej (ofiarowała na ten cel swoje klejnoty) i władczyni o sercu czułym na ludzką krzywdę. Pomagała swym poddanym bez względu na ich pochodzenie społeczne, broniła spraw osób najbardziej pokrzywdzonych przez los. Zmarła młodo. Została uznana świętą, jest patronką Uniwersytetu Jagiellońskiego. Na Wawelu możemy podziwiać przepiękny sarkofag królowej, wykonany z białego marmuru (w kaplicy Zygmuntow - skiej). Legenda opowiada o jednym z pięknych uczynków Jadwigi. Pewnego razu wraz ze swym orszakiem wybrała się poza mury miasta. Za bramą Szewską (Kraków otoczony był grubymi mura - mi z basztami obronnymi i bramami wjazdowymi) budowano kościół na przedmieściu zwanym Pewniak na teście