Ściąga - liceum, technikum - cz. 1

29 Homer · Iliada • opisy (np. scena, w której Helena stojąca na murach wskazuje i charaktery- zuje Trojanom najprzedniejszych wodzów greckich; opis tarczy Achillesa), • liryczna scena pożegnania Hektora z Andromachą, • wizyta Nestora, Odyseusza i Fojniksa u Achillesa z prośbą, by ustąpił w sporze, • wyliczenia poległych, • igrzyska ku czci Patroklesa po jego pogrzebie: wyścigi rydwanów, boks, zapasy, rzut oszczepem itp., • wizyta zrozpaczonego Priama u Achillesa. W utworze często wspomina się o tym, co było wcześniej, z licznych wzmia- nek dowiadujemy się, że po śmierci Hektora los Achillesa i wojennych zmagań jest już przesądzony, bo tak głosiła wyrocznia. Z poematu Homera dowiadujemy się o zwyczajach wojennych starożyt- nych Greków : jak przebiegały bitwy, jak rycerze byli uzbrojeni, jakie były zwy- czaje pojedynkowe, jak grzebano poległych. Kompozycja Iliady jest niezwykle przemyślana. Homer stosuje często zasadę symetrii , np.: księga I odpowiada ostatniej – XXIV. Cztery sceny bitew- ne rozdzielone są scenami, w których panuje pokój. Każda bitwa zaczyna się o brzasku, a kończy zaraz po zapadnięciu zmroku. Przerywane są pojedynkami, z których każdy przebiega inaczej i w innej atmosferze. Poszczególne epizody walk wprowadzają różnych bohaterów – autor prezentuje ich ciekawie, ekspo- nuje ich zalety, obdarza indywidualnymi cechami. ILIADA JAKO EPOPEJA – GATUNEK Epos lub epopeja jest to epicki gatunek literacki ukształtowany w Starożytno- ści. Jest to obszerny utwór wierszowany, w którym przedstawiono mitycznych lub historycznych bohaterów na tle wydarzeń przełomowych dla danej spo- łeczności. Wszystkie te cechy występują w Iliadzie . Cechy eposu w Iliadzie : • Narrator wszechwiedzący i obiektywny ujawnia się w inwokacji, a całość zdarzeń przedstawia z epickim dystansem. • Inwokacja Iliady jest zwrotem (apostrofą) do bogini (Muzy), by pomogła poecie w tworzeniu. Z inwokacji dowiadujemy się co jest tematem utworu: Gniew, bogini, opiewaj Achilla, syna Peleusa , i jednocześnie poznajemy skutki i przyczyny gniewu herosa. Oczywiście wszystko stało się z woli Zeusa, ale Achilles i Agamemnon pokłócili się, podburzeni przez obrażo- nego Apollina. Apollo zesłał zarazę na wojska greckie, a jako ofiary zażądał oddania branki, córki kapłana, Chryzeidy. Agamemnon brankę zwrócił, ale chciał sobie zrekompensować stratę, więc zabrał brankę Achilleso- wi – co było przyczyną gniewu Achillesa. Inwokacja wprowadza w akcję, wyjaśnia kompozycję dzieła i tłumaczy fatalizm losów bohaterów Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście