Vademecum matura - biologia

VADEMECUM MATURZYSTY BIOLOGIA 416 gleb na Ziemi wynika nie tylko z rodzaju skały macierzystej i czynników klimatycznych, ale jest też skutkiem działalności organizmów żywych. Biocenoza lasu tworzy swoisty mikroklimat ekosystemu leśnego. Powszechnie wiadomo, że w lesie jest większa wilgotność powietrza. Mchy gromadzące wodę są naturalnymi zbiorni- kami retencyjnymi, zaś bogata roślinność ogranicza parowanie z powierzchni ziemi. Panujące tu temperatury są wyższe, niż poza lasem, zaś siła wiatru mniejsza. E N E RG I A I MAT E R I A W E KOS Y S T EM I E Poniższy rysunek przedstawia krążenie materii i przepływ energii w ekosystemie. Mate- ria (strzałki szare i opisy zwykłą czcionką) pobierana jest przez rośliny w postaci soli mine- ralnych, dwutlenku węgla i wody. Wchodzą one w skład złożonych związków organicznych, które wraz z tkankami roślin dostają się roślinożercom. Powtórna mineralizacja szczątków, odchodów i wydalin jest zadaniem reducentów (bakterii i grzybów saprofitycznych). O ile materii ani nie przybywa, ani nie ubywa, energia musi być stale dostarczana z ze- wnątrz. Ziemia nie jest samowystarczalna, lecz energetycznie zależna od Słońca. Promienie słoneczne niosą ze sobą ciepło , ale to nie ono, lecz światło będące wiązką fotonów dostarcza energii do fotosyntezy. Cząsteczka chlorofilu jest skomplikowanym przetwornikiem energii drgań fotonów w energię wiązań chemicznych cukrów i innych związków organicznych. Tylko niewielki ułamek energii Słońca trafia na liście roślin, jeszcze mniej jest przez nie wiązanej. Rozproszona energia to ciepło niezdolne do wykonania pracy. Energia przepływa przez ekosystem, materia w nim krąży (w.z.o. = wiązania związków organicznych) BYŁO NA MATURZE 2019