Vademecum matura - chemia

Reguła przekory (Le Chateliera–Brauna) 181 RO ZW I Ą Z AN I E 2NO + O 2 → 2NO 2 początek: 2 x – [mol/dm –3 ] koniec: 0,8 x – 0,6 1,2 [mol/dm –3 ] reakcyjne: 0,6 · 2 = 1,2 1 2 n NO reakcyjnego = 0,6 x [mol/dm –3 ] K = ([ ]) [ ] [ ] NO NO O 2 2 2 2 ⋅ = 1,22 ⇒ 1,22 = ( , ) , [ , ] 1 2 0 8 0 6 2 2 ⋅ − x ⇒ x = 2,44 mol/dm –3 Z A D AN I E 3 Do reaktora wprowadzono 2 mole CO, 3 mole H 2 i pewną ilość CuO. Ustalił się stan równowagi dwóch procesów: • CO + H 2 O ←→ CO 2 + H 2 o stałej K 1 • CuO + H 2 ←→ Cu + H 2 O o stałej K 2. Określ końcowe ilości moli reagentów gazowych w funkcji postępu reakcji (a 1 i a 2 ). Dane: Przyjmujemy, że postęp jednej reakcji wynosi a 1 , drugiej a 2 . Musimy też uwzględnić, że: – woda powstaje w reakcji drugiej, a ubywa w reakcji pierwszej, – natomiast wodór jest zużywany w reakcji drugiej, a powstaje w pierwszej. RO ZW I Ą Z AN I E 1. CuO + H 2 → Cu + H 2 O o stałej K 2. początek: x 3 – x – [mol] koniec: x 3 – a 1 x a 1 [mol] reakcyjne: x a 1 – – [mol] 2. CO + H 2 O ←→ CO 2 + H 2 o stałej K 1 początek: 2 a 1 – 3 – a 1 [mol] koniec: 2 – a 2 a 1 – a 2 a 2 3 – a 1 + a 2 [mol] reakcyjne: a 2 a 2 x x [mol] x: nie dotyczy, bo nie ma wpływu na stałą. REGUŁA PRZEKORY (LE CHATELIERA–BRAUNA) Gdy w układzie, będącym w stanie równowagi, zostanie zaburzony stan równowagi chemicznej, to rozpocznie się taka przemiana, która będzie przeciwdziałać zmianom, które ją wywołały. Analizując podręcznikową reakcję otrzymywania amoniaku, możemy zauważyć: N 2 + 3H 2 ←→ 2NH 3 (+ Q) lub Δ H < 0 Q i Δ H to ciepło reakcji chemicznej Symbolu +Q używamy, gdy pokazujemy, że ciepło jest produktem reakcji i my zyskaliśmy energię na drodze przepływu ciepła.  Pamiętaj, że w wyrażeniu na stałą równowagi w fazie gazowej pomijasz substancje w stanie sta- łym i ciekłym! BYŁO NA MATURZE 2018 BYŁO NA MATURZE 2020 BYŁO NA MATURZE 2019