Vademecum matura - chemia

CHEMIA ORGANICZNA 344 Rodzaj cukru Skład cukrowy Wiązanie chemiczne Odczynnik Tollensa lub Trommera – potwierdzenie właściwości redukujących Sacharoza Disacharyd = glukoza + fruk- toza wiązanie α -1,2- O-glikozydowe względem glukozy, b -1-2-O-glikozy- dowe względem fruktozy Nie ma właściwości redukujących. Podczas ogrzewania z wodorotlenkiem miedzi(II) na dnie z niebieskiego osadu powstaje osad czarny (rozkład termiczny wodorotlenku). Hydroliza sacharozy nosi nazwę inwersji – podczas hydrolizy następuje odwrócenie kąta skręcalności płaszczyzny światła spola- ryzowanego. Maltoza Disacharyd = glukoza + glu- koza wiązanie α -1,4-O- glikozydowe Ma właściwości redukujące. Laktoza Disacharyd = glukoza + ga- laktoza wiązanie b -1,4-O- -glikozydowe Ma właściwości redukujące. Glikogen podobny do amylopektyny, ale bardziej rozgałę- ziony. Polisacharyd = jednostki gluko- zowe wiązanie α -1,4-O- glikozydowe i α -1,6-O- glikozydowe Nie ma właściwości redukujących. Skrobia zbudowana z amy- lozy – frakcja roz- puszczalna w wo- dzie (10–20%) o budowie liniowej amylopektyny – frakcja w wodzie nierozpuszczalna do 90% Polisacharyd = jednostki gluko- zowe – amylozy o wiąza- niach α -1,4-O- glikozydowych – amylopektyny o wiązaniach α -1,4-O- glikozydowych i α -1,6-O- glikozydowym Nie ma właściwości redukujących. Hydroliza biegnie poprzez dekstryny, maltozę do alfa- -D-glukopiranozy. celuloza jednostki gluko- zowe o wiązaniach β -1,4- O-glikozydowych (nietrawionych przez człowieka; ewentualnie przez enzym zwany emul- syną) Nie ma właściwości redukujących. Hydroli­ zuje trudniej niż skrobia do beta-D-gluko­ piranozy. CH 2 OH C O H H H C C HO OH H OH C C H OH CH 2 OH H O H H OH H HO OH H OH CHO H C OH HO C H H C OH H C OH CH 2 OH 2 1 3 4 5 6 2 1 3 4 5 6 OH H C H C OH HO C H O H C OH H C CH 2 OH 6 5 3 2 4 1 = = Glukoza – przekształcanie wzoru Fischera na wzór taflowy BYŁO NA MATURZE 2020 BYŁO NA MATURZE 2018 BYŁO NA MATURZE 2019 BYŁO NA MATURZE 2018