Tędy i owędy

26 · Tędy i owędy Kiedy wyszliśmy, począłem zasypywać kiejdańczyka pytaniami, jak nazywała się jego mamusia i czy kucharz go znał. I czy jadł babkę śmietankową? I czy wie, że ta- kie babki śmietankowe są w cukierniach? Rządca był skonfundowany, wepchnął mnie do cukierni i zaszpuntował potok py- tań półtuzinem babek śmietankowych. Ugryzłem skwapliwie i serce zalał zawód rozczarowania. Ależ to wcale nie ta babka, o której marzyłem przez całe wakacje! Bo ta babka wymarzona nie istniała: to była babka – abstrakt, babka – synteza wszelkich smaków, babka – marzenie, babka – imponderabilium 2 , babka – natchnienie, dające istotny smak życiu, motor życia. Zgasła gwiazda babki śmietankowej. Na jej miejsce miasto zapaliło sto in- nych – z cukiernią Wedla, z wielką liczbą rówieśników w parku Ujazdow- skim („czy kawaler chce się razem bawić?”), z tysiącem ciekawości i odkryć płynących popękanymi płytami chodników, kocimi łbami jezdni, która lśniła na głównych arteriach kostką drewnianą. Rośliśmy jak to chwytliwe zielsko z każdego pęknięcia w asfalcie. Już babki śmietankowe były za nami, kupowaliśmy panieńską skórkę 3 , którą toporkami z wielkich bloków odłupywali przekupnie na rogach. Zastąpiła ona cukier lo- dowaty i strączki świętojańskiego chleba, którym zajadali się ojcowie, i już tę panieńską skórkę i makagigi, i chałwę wypierały lody, które najprzód nosili sprzedawcy na głowie, a potem wozili w wózkach, mających kształty łabędzi i okrętów. Nawet jeden pomysłowy przedsiębiorca ulokował się przed szkołą z wózkiem‑okrętem ciągniętym przez wielkiego kudłatego psa. Pomaniłem 4 go pewnego razu apetycznym kawałem kiełbasy na sznurku. Psisko pognało za smakowitym kąskiem, uciekając od przekleństw ścigającego lodziarza. Rzu- ciłem się przez jezdnię, pies ostro skręcił za mną i wówczas to zdarzyła się katastrofa „Titanica” na ulicy Smolnej – wspaniały okręt przewalił się na lewą burtę, spędzając wróble z końskich jabłek, na które wysypała się feeria różno- kolorowa malinowych, waniliowych i czekoladowych lodów. Wkrótce już i lody nie wystarczały, bo zapachniała tym razem prawdziwa „panieńska skórka”. 2 Imponderabilium – coś, czego nie da się zmierzyć w sposób uchwytny, ale ma wpływ na sytuację. 3 Panieńska skórka – rodzaj cukierka. 4 Manić – zwodzić, oszukiwać.