Matura - biologia - repetytorium maturalne

171 Porównanie poszczególnych czynności życiowych zwierząt… Narządy zmysłów człowieka Budowa oka OKO CHARAKTERYSTYKA gałka oczna Ściany gałki ocznej mają budowę trójwarstwową: 1. Warstwa zewnętrzna zbudowana jest z tkanki łącznej, która tworzy błonę włóknistą. Ochrania ona gałkę oczną od zewnątrz i nadaje jej odpowiednią sztywność. Dzielimy ją na: x x twardówkę – białą, nieprzezroczystą, sztywną błonę otaczającą tylną, większą część gałki ocznej, x x rogówkę – znajdującą się w przedniej części gałki ocznej, ma wypukły kształt, jest delikatniejsza i przezroczysta. Zewnętrzna powierzchnia rogówki oraz wewnętrzna powierzchnia powieki wyścielone są spo - jówką – cienką, przezroczystą błoną ochraniającą oko. 2. Warstwa środkowa utworzona przez błonę naczyniową . Składa się ona z: x x naczyniówki – stanowiącej tylną, większą część błony i składającej się z licznych naczyń krwio- nośnych odżywiających gałkę oczną; x x tęczówki – stanowiącej przednią części błony, zbudowanej z mięśni gładkich. Reguluje ilość wpadającego światła do oka. Tęczówka zawiera barwnik decydujący o kolorze oczu. Pośrodku tęczówki znajduje się otwór – źrenica ; x x ciałka rzęskowego , które łączy naczyniówkę z tęczówką. Zbudowane jest z mięśni gładkich, podtrzymuje soczewkę i zmienia jej krzywiznę umożliwiając dostosowanie ostrości widzenia do odległości oglądanego przedmiotu (akomodacja oka). 3. Warstwa wewnętrzna – siatkówka – delikatna błona, znajdująca się tylko w środkowej i tylnej części gałki ocznej. Zbudowana jest ze światłoczułych komórek: x x pręcików – są bardzo czułymi receptorami reagującymi już na niewielkie ilości światła; x x czopki – są mniej wrażliwe na światło, odpowiadają za powstawanie ostrych obrazów i rozróż- nianie kolorów. Wyróżnia się trzy rodzaje czopków reagujących na różną długość fal świetlnych i tym samym odpowiedzialnych za widzenie różnych barw: niebieskiej, zielonej i czerwonej. Na terenie siatkówki na uwagę zasługują: • plamka żółta , znajdująca się naprzeciwko źrenicy, jest miejscem największego skupienia czopków i jednocześnie miejscem najostrzejszego widzenia. • plamka ślepa , jest miejscem, w którym nie ma ani czopków ani pręcików. Wmiejscu tym odcho- dzi nerw wzrokowy powstający z pojedynczych wypustek neuronów odbierających impulsy z fo- toreceptorów. We wnętrzu oka występują dwie komory: • komora przednia , znajdująca się pomiędzy rogówką a soczewką, wypełniona jest wodnistą cieczą. • komora tylna , znajdująca się pomiędzy soczewką a tylną ścianą oka, wypełniona galaretowatą substancją, zwaną ciałkiem szklistym . Wszystkie elementy oka, przez które przechodzą promienie świetlne są przezroczyste. elementy ochraniające gałkę oczną • powieki  brwi  rzęsy  gruczoły łzowe rogówka spojówka ciało szkliste powieka twardówka naczyniówka plamka żółta plamka ślepa nerw wzrokowy tkanka łączna luźna spojówka tęczówka rogówka ciecz wodnista rogowaciejący nabłonek ciało rzęskowe soczewka Budowa oka