Matura - biologia - repetytorium maturalne

233 Biotechnologia nowoczesna i inżynieria genetyczna Metody badawcze (techniki) inżynierii genetycznej y y Transformacja genetyczna – zmiana właściwości komórek biorcy (np. bakterii) po wprowadzeniu do nich obcych genów przy pomocy wektorów. Metoda ta służy do tworzenia transgenicznych organizmów (bak- terii, roślin, zwierząt), otrzymywania różnych produktów (szczepionek, leków, witamin). Etapy transformacji genetycznej: 1. trawienie restrykcyjne wektora (plazmidu) i obcego (wyizolowanego wcześniej) DNA 2. ligacja, czyli łączenie otrzymanego fragmentu DNA z wektorem przy pomocy enzymu ligazy 3. wprowadzenie zmodyfikowanego wektora do komórki bakteryjnej, czyli dokonanie transformacji. trawienie restrykcyjne wybrany gen bakteria trawienie restryk- cyjne wektor (plazmid) przecięty wektor zrekombinowany plazmid ligacja transfor- macja Schemat przebiegu transformacji genetycznej y y Elektroforeza – technika rozdzielania fragmentów DNA i innych cząsteczek (najczęściej białek) różniących się masą cząsteczkową lub ładunkiem elektrycznym. y y Metoda PCR, czyli łańcuchowej reakcji polimerazy (z ang. polymerase chain r eaction ) – technika szyb- kiego powielania wybranych fragmentów DNA. Jest to inaczej kopiowanie fragmentów DNA przy wyko- rzystaniu polimerazy DNA pochodzącej od bakterii termofilnych. PCR wykonuje się w specjalnych urzą- dzeniach zwanych termocyklerami. Etapy procesu PCR: 1. denaturacja DNA – rozdzielenie DNA na pojedyncze nici, przeprowadza się w temperaturze 95°C 2. przyłączenie starterów do komplementarnych fragmentów DNA matrycowego w temperaturze 55°C 3. synteza komplementarnych nici DNA przez polimerazę DNA (począwszy od starterów) w temperatu- rze 70°C. y y Metoda sondy molekularnej pozwala na wyszukanie z wielu fragmentów DNA tego określonego (bę- dącego np. genem danej choroby). Jest to jedna z technik hybrydyzacyjnych, w której należy najpierw przygotować krótki, jednoniciowy fragment DNA (sonda molekularna) o sekwencji komplementarnej do fragmentu, którego szukamy. Cząsteczki sondy znakuje się radioaktywnym izotopem i dodaje się je do wyizolowanego z materiału biologicznego i oczyszczonego DNA. Sonda łączy się tylko z tymi fragmenta- mi DNA, które zawierają komplementarne do niej sekwencje. Położenie tych fragmentów wskazują za- czernienia na kliszy rentgenowskiej. Enzymy restrykcyjne (restryktazy) – specyficzne białka przecinające DNA w obszarach o ściśle okre- ślonej sekwencji nukleotydów (sekwencji palindromowej); po przecięciu powstają jednoniciowe frag- menty DNA zwane lepkimi końcami. Enzymy restrykcyjne są wykorzystywane do rozcinania DNA na fragmenty. Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście Pewniak na teście